Σχολική Εκπαίδευση και Δραστηριότητες για ΑΜΕΑ

14384264_10210766905234551_128498046_n

Τα τελευταία χρόνια , όχι ότι δεν υπήρχαν και πριν, συναντάμε συχνά τον όρο ΑμεΑ . Είναι οι σημαντικοί άνθρωποι με τους οποίους συνυπάρχουμε και λόγω της ιδιαιτερότητας που εμφανίζουν, θα έπρεπε να τους σεβόμαστε και να τους βοηθούμε. Θα έπρεπε να είμαστε η κινητήριος δύναμη και όχι η δαμόκλειος σπάθη τους στην καθημερινή προσπάθειά τους για επιβίωση και αποδοχή.

Ποιοι όμως θεωρούνται ΑμεΑ?

Είναι τα «Άτομα με ειδικές/ ιδιαίτερες εκπαιδευτικές ανάγκες», ορολογία η οποία χρησιμοποιείται στις μέρες μας, και θεωρούνται όσοι:

1) Έχουν νοητική ανεπάρκεια ή ανωριμότητα.

2) Έχουν σοβαρά προβλήματα όρασης (τυφλοί, αμβλύωπες) ή ακοής (κωφοί, βαρήκοοι).

3) Έχουν σοβαρά νευρολογικά ή ορθοπεδικά ελαττώματα ή προβλήματα υγείας.

4) Έχουν προβλήματα λόγου και ομιλίας.

5) Έχουν ειδικές δυσκολίες στη μάθηση, όπως δυσλεξία, δυσαριθμησία, δυσαναγνωσία, δυσγραφία .

6) Έχουν σύνθετες γνωστικές, συναισθηματικές και κοινωνικές δυσκολίες και όσοι παρουσιάζουν αυτισμό και άλλες αναπτυξιακές διαταραχές.

Στα άτομα με ειδικές/ ιδιαίτερες εκπαιδευτικές ανάγκες περιλαμβάνονται επίσης πρόσωπα νηπιακής, παιδικής και εφηβικής ηλικίας που δεν ανήκουν σε μία από τις προηγούμενες «κατηγορίες», αλλά έχουν ανάγκη από ειδική εκπαιδευτική προσέγγιση και φροντίδα για μια ορισμένη περίοδο ή για ολόκληρη την σχολική τους πορεία.

Τι γίνεται όμως με την εκπαίδευση τους?

Όλοι οι άνθρωποι έχουν δικαίωμα στην εκπαίδευση, χωρίς καμία απολύτως εξαίρεση. Βέβαια η εκπαιδευτική αντιμετώπιση των ατόμων με αναπηρία είναι ένα από τα σημαντικότερα και πιο δύσκολα θέματα που καλείται να αντιμετωπίσει η κοινωνία αλλά και η εκάστοτε κυβέρνηση μιας χώρας . Το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων έχει κοινοποιήσει άρθρο σχετικά με τη φοίτηση των ατόμων με ειδικές / ιδιαίτερες εκπαιδευτικές ανάγκες και είναι προσβάσιμο για ανάγνωση από όλους (http://www.opengov.gr/ypepth/?p=2162).

« Δεν θα μπορούσε κανείς να αρνηθεί την άποψη ότι η κοινωνική θέση του ατόμου που αποκτάται από την εκπαίδευση, μεταφέρεται μέσα στην κοινωνία έχοντας τη σφραγίδα της νομιμοποίησης, γιατί η συγκεκριμένη θέση έχει αποδοθεί από ένα θεσμό προορισμένο να δώσει στον πολίτη τα δικαιώματα που του ανήκουν (Marshall, 2001).»

Ειδική εκπαίδευση

Η ειδική εκπαίδευση αφορά άτομα με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες , άτομα με σωματικές, διανοητικές, ψυχολογικές, συναισθηματικές και κοινωνικές ιδιαιτερότητες που παρουσιάζουν σημαντική δυσκολία μάθησης και προσαρμογής.

Οι μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες μπορούν να παρακολουθούν μαθήματα σε κανονική σχολική τάξη με την παράλληλη στήριξη εκπαιδευτικού ειδικής εκπαίδευσης, σε κατάλληλα οργανωμένα και στελεχωμένα τμήματα ένταξης που λειτουργούν στα κανονικά σχολεία της γενικής και τεχνικής επαγγελματικής εκπαίδευσης ή σε αυτοτελή σχολεία ειδικής εκπαίδευσης (νηπιαγωγεία, δημοτικά, γυμνάσια, λύκεια, ΤΕΕ). http://www.noesi.gr/book/welfare/eidika-sxoleia

Σε ειδικές περιπτώσεις, η εκπαίδευση ατόμων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες γίνεται σε σχολεία ή τμήματα που λειτουργούν είτε ως αυτοτελή, είτε ως παραρτήματα άλλων σχολείων σε νοσοκομεία, κέντρα αποκατάστασης, ιδρύματα αγωγής ανηλίκων και ιδρύματα χρόνια πασχόντων ατόμων ή και στο σπίτι με τη χρήση συστήματος τηλε-εκπαίδευσης. Τα θέματα αυτά ορίζονται συγκεκριμένα στον σχετικά πρόσφατο νόμο 3699/2008- «Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση ατόμων με αναπηρία ή με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες».

Δραστηριότητες

Στα ειδικά σχολεία – κέντρα- ιδρύματα, ανάλογα με τις ανάγκες και τις δυνατότητες των ΑμεΑ, η παροχή της ειδικής εκπαίδευσης παρατίθεται παρακάτω (σύμφωνα πάντα με όσα ορίζει ο νόμος) :

«1. Σε Δημόσιο Σχολείο – Συνηθισμένη τάξη 
Παιδιά με ειδικές ανάγκες για τα οποία προσδιορίστηκε ειδική αγωγή και εκπαίδευση δικαιούνται δωρεάν φοίτηση σε δημόσιο σχολείο για την παροχή της ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης, σε τάξη συνηθισμένου σχολείου εφοδιασμένου με τις κατάλληλες υποδομές, σύμφωνα με το εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Υπουργείου, προσαρμοσμένο στις ειδικές ανάγκες των παιδιών και στο εξατομικευμένο πρόγραμμα εκπαίδευσής τους.
Σε περίπτωση που η ειδική αγωγή και εκπαίδευση παρέχεται, εν όλω ή εν μέρει, σε τάξη συνηθισμένου σχολείου, καθορίζονται από την Επαρχιακή Επιτροπή το δημόσιο σχολείο και η τάξη, ο αριθμός των παιδιών της τάξης στην οποία φοιτούν παιδιά με ειδικές ανάγκες (που μπορεί να μειωθεί ανάλογα με τον βαθμό σοβαρότητας του προβλήματος των παιδιών που εντάσσονται σε αυτή), οι εξαιρέσεις, απαλλαγές, τροποποιήσεις ή προσαρμογές στο αναλυτικό πρόγραμμα, το είδος της στήριξης που θα παρασχεθεί στο παιδί, οι αναγκαίες οικοδομικές και περιβαλλοντικές αλλαγές στο σχολείο, οι διδακτικές περιόδοι των εκπαιδευτικών λειτουργών που έχουν την ευθύνη της τάξης στην οποία φοιτά το παιδί και ο συνδετικός λειτουργός που θα έχει την άμεση ευθύνη για το παιδί.

Αν, για λόγους που εξειδικεύονται, δεν είναι δυνατή η φοίτηση σε σχολείο της περιοχής στην οποία διαμένει το παιδί, η Επαρχιακή Επιτροπή μεριμνά για τη δωρεάν μεταφορά του προς και από το σχολείο αυτό.

2. Σε Δημόσιο Σχολείο – Ειδική Μονάδα
Η φοίτηση παιδιού με ειδικές ανάγκες για το οποίο προσδιορίστηκε ειδική αγωγή και εκπαίδευση, μπορεί να γίνει σε ειδική μονάδα που λειτουργεί σε συνηθισμένο σχολείο.
Οι Ειδικές Μονάδες είναι εντεταγμένες και ενσωματωμένες σε συνηθισμένα σχολεία και λειτουργούν σε χώρους άνετους και προσπελάσιμους από τα παιδιά με ειδικές ανάγκες. Ο διευθυντής του συνηθισμένου σχολείου στο οποίο στεγάζεται η ειδική μονάδα έχει την ευθύνη για τη λειτουργία της.

Τα παιδιά της Ειδικής Μονάδας εγγράφονται κανονικά στο μητρώο του σχολείου και στο μαθητολόγιο της ανάλογης, κατά το δυνατό, με την ηλικία τους τάξης.

Ο συνολικός αριθμός των παιδιών σε κάθε ειδική μονάδα καθορίζεται με βάση την ηλικία, τις ειδικές ανάγκες, τις ιδιαιτερότητες και την εύρυθμη λειτουργία της ειδικής μονάδας. Αρμόδια για να αποφασίσει τον συνολικό αριθμό των μαθητών στην ειδική μονάδα είναι η Επαρχιακή Επιτροπή, αφού ακούσει τις απόψεις του διευθυντή του σχολείου, του συνδετικού λειτουργού, του οικείου επιθεωρητή Ειδικής Εκπαίδευσης και του δασκάλου της μονάδας.

3. Σχολείο Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης
Σχολείο Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης είναι δημόσιο σχολείο που ιδρύεται και λειτουργεί σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου για παροχή ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης σε παιδιά με ειδικές ανάγκες. Τα σχολεία αυτά στελεχώνονται με το αναγκαίο διδακτικό και άλλο επιστημονικό (ψυχολόγοι, λογοθεραπευτές, γιατροί, φυσιοθεραπευτές και άλλοι) υποστηρικτικό και βοηθητικό προσωπικό και εφοδιάζονται με σύγχρονα μέσα που είναι απαραίτητα για την εκπλήρωση της αποστολής τους.
Τα παιδιά που φοιτούν σε σχολεία ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης εντάσσονται σε ομάδες, που συγκροτούνται λαμβανομένων υπόψη της ηλικίας και των ιδιαιτεροτήτων κάθε παιδιού, καθώς και της πολυθεματικά αξιολογημένης ειδικής αγωγής που προσδιορίζεται για αυτά. Ο αριθμός των μαθητών στις ομάδες καθορίζεται, με βάση τις αξιολογημένες ανάγκες κάθε παιδιού, από ομάδα που αποτελείται από έναν επιθεωρητή Ειδικής Εκπαίδευσης, έναν εκπαιδευτικό ψυχολόγο, έναν εκπαιδευτικό Ειδικής Εκπαίδευσης, όλοι από τον δημόσιο τομέα, και τον διευθυντή του σχολείου.

Η εκπαιδευτική πολιτική των σχολείων ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης περιλαμβάνει σύστημα συνεχούς επαφής των σχολείων ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης με τα συνηθισμένα σχολεία της περιοχής τους και διοργάνωσης κοινών δραστηριοτήτων, ανάλογα με την περίπτωση.

4. Παροχή Υπηρεσιών σε Άλλους Χώρους
Στα παιδιά με ειδικές ανάγκες της δημοτικής και της μέσης εκπαίδευσης που για λόγους υγείας δεν μπορούν, για μακρύ χρονικό διάστημα, να παρακολουθούν το κανονικό πρόγραμμα μαθημάτων στο σχολείο, δυνατό να εξασφαλίζεται εκπαίδευση με άλλο τρόπο. Η παρακολούθηση μαθημάτων εκτός του σχολείου θεωρείται μέρος του κανονικού προγράμματος μαθημάτων στις κανονικές τάξεις που είναι εγγεγραμμένα τα παιδιά.
Δεν καθορίζεται χώρος άλλος από σχολείο ως χώρος παροχής ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης, εκτός αν κρίνεται, σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου και κατόπιν συνεννόησης με τους γονείς, ότι η ειδική αγωγή και εκπαίδευση που προσδιορίστηκε για το παιδί τους δεν μπορεί να παρασχεθεί σε σχολείο.»

Προσβασιμότητα

Στα ΑμεΑ ανήκει περίπου το 10% του πληθυσμού της χώρας μας. Οι χώροι λοιπόν που καλούνται να εκπαιδεύσουν και να μορφώσουν τους συνανθρώπους μας αυτούς, θα πρέπει να είναι και προσβάσιμοι. Υπάρχουν κανονισμοί και εγκύκλιοι που ορίζουν πώς θα πρέπει να είναι δομημένος ένας χώρος (σχολείο, κέντρο ή οποιοδήποτε εκπαιδευτικό ίδρυμα). http://www.opengov.gr/minenv/?p=3923

Ωστόσο αρκετά από αυτά δεν πληρούν αυτά τα κριτήρια. Είναι κυρίως τα σχολεία που φοιτά το μεγαλύτερο ποσοστό των παιδιών. Τα δημόσια σχολεία. Τα τελευταία χρόνια υπάρχει μια σχετική ευαισθητοποίηση και τοποθετούνται ράμπες ή φτιάχνονται πιο προσιτοί χώροι υγιεινής. Η προσβασιμότητα όμως δεν έχει να κάνει μόνο με το υλικό/κατασκευαστικό κομμάτι του πράγματος αλλά και με το έμψυχο δυναμικό. Με λίγα λόγια τους ειδικούς συνοδούς, παιδαγωγούς ειδικής αγωγής, ειδικούς θεραπευτές που θα έπρεπε να υπάρχουν σε όλα ανεξαιρέτως τα σχολεία. Η έλλειψη ειδικών όπως και τάξεων ένταξης κάνει κυρίως τα «γενικά» εκπαιδευτικά ιδρύματα λιγότερο προσβάσιμα σε ΑμεΑ.

Χριστίνα Γαβριήλ

Advertisements

Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s